نشل
نزدیک‌تر از همیشه ...
عمومی

اغوز کا؛ بازی پرهیجان گردوبازی در نشل قدیم

پیش از آنکه تلفن‌های هوشمند و بازی‌های رایانه‌ای سرگرمی روزمره بچه‌ها شوند، چند دانه گردو کافی بود تا بساط رقابت و شادی در گوشه‌ای از نشل برپا شود؛ بازی‌ای که در آن، دقت، مهارت و نشانه‌گیری حرف اول را می‌زد.

«اغوز کا» یکی از بازی‌های قدیمی و چندنفره نشل بود که میان کودکان و نوجوانان رواج داشت. بازیکنان گردوهای خود را در نقطه‌ای مشخص از زمین قرار می‌دادند و با استفاده از گردوی بزرگ‌تر و محکم‌تری به نام «نکه»، برای هدف گرفتن و جمع‌آوری گردوها به رقابت می‌پرداختند.

روش بازی به این شکل بود که هر بازیکن گردوی خود را در مرکز میدان قرار می‌داد و سپس نکه‌اش را از پشت گردوهای کاشته‌شده به سمت میدان پرتاب می‌کرد. پس از پرتاب همه بازیکنان، کسی که نکه‌اش در دورترین فاصله از مرکز قرار گرفته بود، اصطلاحاً «همه را دارا» می‌شد و فرصت پیدا می‌کرد گردوهای داخل میدان را هدف بگیرد. در پایان، بازیکنی که گردوهای بیشتری جمع‌آوری می‌کرد، برنده بازی بود.

اغوز کا اصطلاحات محلی جالبی هم داشت که هرکدام بخشی از شیوه اجرای این بازی را نشان می‌دادند:

🔸 کل: به گردویی که در بازی استفاده می‌شد، کل می‌گفتند.

🔸 کشت: به دو گردویی که روی یکدیگر قرار می‌گرفتند، کشت گفته می‌شد.

🔸 نکه: گردوی بزرگ‌تر و محکمی که برای پرتاب و هدف‌گیری استفاده می‌شد.

🔸 رجونه: به عمل نشانه‌گیری گردو هنگام پرتاب گفته می‌شد.

نکته جالب اینکه اگر گردو در دسترس نبود، بازی متوقف نمی‌شد؛ بلکه بازیکنان از سنگ‌های هم‌اندازه به‌جای گردو استفاده می‌کردند. در این شکل از بازی، سنگ بزرگ‌تر و تخت‌تری نقش نکه را بر عهده می‌گرفت و این شیوه با نام «سنگ اغوزکا» شناخته می‌شد.

شاید امروز چند دانه گردو نتواند برای کودکان به‌اندازه بازی‌های دیجیتالی جذاب باشد، اما برای نسل‌های گذشته نشل، اغوز کا تنها یک سرگرمی نبود؛ فرصتی برای دورهم جمع شدن، رقابت کردن و ساختن خاطراتی بود که هنوز هم با یادآوری آن‌ها لبخند بر لب می‌آید.

بازی‌هایی مانند اغوز کا بخشی از فرهنگ و خاطرات جمعی نشل هستند؛ بخشی از گذشته که ارزش ثبت شدن دارد تا نسل‌های امروز و فردا بدانند پدران و مادرانشان چگونه با ساده‌ترین امکانات، لحظات شیرین و فراموش‌نشدنی می‌ساختند.

🌿 شما هم اغوز کا بازی کرده‌اید؟

اگر این بازی را تجربه کرده‌اید، از خاطراتتان برای ما بنویسید. آیا در نشل روش دیگری برای انجام آن وجود داشته است؟ اصطلاحات دیگری هم به کار می‌بردید؟

از همه اهالی، به‌ویژه بزرگ‌ترهای نشل، دعوت می‌کنیم خاطرات و دانسته‌های خود را با ما به اشتراک بگذارند تا این روایت‌ها برای نسل‌های آینده حفظ شوند.

🧠 نبض نشل | روایتگر خاطرات و زندگی نشل

گفت‌وگو

۱
  1. ·

    سلام عرض ادب،،بازی‌های محلی درنشل
    ۱،آغوزکا،،،،۲،،لپرکا،،،،،۳،،،چوچلیگ کا،،،
    ۴مچکین کا،،،،۵. ،،تپچوکا ،،،،،۶،،،کل کا،،،،
    ۷،،،کت بزه کا. ،،، ۸،،،،سگ و ورک کا. ،،،،
    ۹،،،،ایرا بیرا، ،، ،،۱۰،،،، قاطرچی کا ،، ،۱۱،
    پاپ پلیزکا،،،،،وبازیهای بومی محلی در
    عروسی ها